Verschillende soorten stemvorken
Een stemvork bestaat uit twee veerkrachtige benen die vastzitten aan een steel of voet. Langere benen trillen langzamer en geven dus een lagere toon. De uitvoeringen in deze categorie verschillen vooral op deze punten:
- Frequentie: 128 Hz, 256 Hz of 512 Hz.
- Lengte: gekoppeld aan de frequentie: 20 cm (128 Hz), 15 cm (256 Hz) en 12 cm (512 Hz).
- Materiaal: elke frequentie is er in roestvrij staal (rvs) en in nikkel.
De stemvorken in deze categorie zijn van Medipharchem. Daarnaast vind je hier een stemvorkspanner.
Hoe gebruik je een stemvork?
Je slaat een stemvork aan tegen een stevig maar niet hard voorwerp, zoals de muis van de hand, en plaatst hem daarna op de huid of bij het oor. De trilling doet de rest.
Bij gehooronderzoek gaat het om de proeven van Weber en Rinne. Volgens de richtlijn Perceptieve slechthorendheid bij volwassenen worden stemvorkproeven gebruikt om onderscheid te maken tussen conductief en perceptief gehoorverlies, en hangt de betrouwbaarheid af van de positionering van de stemvork en de vaardigheid van de onderzoeker. Voor de uitvoering geldt altijd het protocol van je eigen instelling.
Aanslaan met wisselende kracht maakt de test minder betrouwbaar. Een stemvorkspanner zorgt voor een vrijwel gelijke aanvangstrilling en spaart bovendien de vingers bij een reeks onderzoeken.
De 128 Hz stemvork en andere frequenties
De frequentie bepaalt de toepassing. Een 128 Hz stemvork wordt gebruikt voor het testen van de trillingszin. De richtlijn Diabetische voet noemt de 128 Hz-stemvork bij de nadere diagnostiek van perifere polyneuropathie. Hogere frequenties horen bij gehooronderzoek en akoestisch onderwijs.
Frequentie | Typische toepassing |
|---|---|
128 Hz | Trillingsgevoeligheid, neurologisch onderzoek |
256 Hz | Onderwijs, akoestiek en klassieke klinische testen |
512 Hz | Rinne- en Webertest bij gehooronderzoek |
Voor de Rinne- en Webertest wordt gewoonlijk een vork van 512 Hz gebruikt. Bij een lagere frequentie is de trilling eerder voelbaar dan hoorbaar, wat de uitslag van een gehoortest kan vertekenen.
Welke medische stemvork past bij welk onderzoek?
De test die je uitvoert, bepaalt de keuze voor een medische stemvork. Loop onderstaande punten gewoon van boven naar beneden door:
- Wat wil je onderzoeken, de trillingszin of het gehoor? Daar begint het.
- Bij die vraag hoort een frequentie: 128 Hz voor het eerste, 512 Hz voor het tweede.
- Kies het materiaal: roestvrij staal of nikkel.
- Een stemvorkspanner is het overwegen waard zodra je de aanslag constant wilt houden.
Een medische stemvork is alleen bruikbaar zolang hij zijn frequentie vasthoudt. Berg hem dus niet weg tussen zware tangen en klemmen, want verbogen benen leveren een afwijkende toon op.